Oproep Nationale Ombudsman – onderzoek naar onderbenutting van financiële voorzieningen onder ouderen

De Nationale Ombudsman is een onderzoek gestart naar de onderbenutting van financiële voorzieningen onder ouderen. Zij willen hiervoor graag in gesprek gaan met ouderen.

Waarom wil de Nationale Ombudsman in gesprek? 

De Nationale ombudsman krijgt veel klachten van mensen die in de problemen zijn gekomen met overheden, zoals de gemeente, Belastingdienst of SVB. Vaak blijkt bij nader onderzoek dat deze mensen recht hebben op financiële voorzieningen, maar hier geen gebruik van maken. En dat terwijl deze voorzieningen juist bedoeld zijn om problemen te voorkomen. De Nationale ombudsman wil weten hoe dit komt en wat hieraan gedaan kan worden. Met name onder (kwetsbare) ouderen. 

Door in gesprek te gaan met deze ouderen, hopen wij hun kant van het verhaal te horen. Kennen zij bepaalde voorzieningen? Maken zij hier gebruik van? Waarom wel of niet? En wat is volgens hen nodig zodat deze voorzieningen meer gebruikt worden door ouderen? Met deze verhalen krijgen wij een beter beeld hoe overheden, die verantwoordelijk zijn voor deze voorzieningen, deze ouderen beter kunnen bereiken en ondersteunen. 

Met wie willen zij in gesprek? 

Voor dit onderzoek willen ze graag in gesprek met ouderen van 66 jaar en ouder (ongeveer de AOW-leeftijd) die (tot voor kort) geen of weinig gebruik hebben gemaakt van bepaalde financiële voorzieningen, terwijl zij hier wel voor in aanmerking kwamen. Onder financiële voorzieningen verstaan zij regelingen die door overheden worden aangeboden, zoals de huur- en zorgtoeslag, bijzondere bijstand en de aanvullende inkomensondersteuning (AIO). Ook met ouderen, waarvan bekend is dat zij bewust geen gebruik maken van deze beschikbare voorzieningen, willen ze graag in gesprek. 

Wij zijn in het bijzonder op zoek naar ouderen binnen deze doelgroep die deze voorzieningen juist hard nodig hebben om te kunnen voorzien in hun levensbehoeften, maar in mindere mate in staat zijn om deze zelf te regelen of te laten regelen. Kortom: kwetsbare ouderen die afhankelijk zijn van deze voorzieningen maar deze niet zelfstandig kunnen aanvragen. Bijvoorbeeld omdat zij moeite hebben met de Nederlandse taal, minder digitaal vaardig zijn of een klein sociaal netwerk hebben. Met name deze ouderen willen we graag spreken. 

Hoe wil de Nationale Ombudsman in gesprek? 

Zij verwachten dat een individueel gesprek op locatie voor deze ouderen de meest toegankelijke manier is om hun verhaal te doen. Dit krijgen zij ook te horen van organisaties die veel contact met deze groep hebben. Bij voorkeur organiseren ze deze gesprekken op een vertrouwde locatie bij hen in de buurt, zoals een buurthuis of lokaal kantoor van een maatschappelijke organisatie. De exacte locatie staat op voorhand niet vast en wordt in afstemming met de contactpersoon van deze ouderen gekozen. Ook bespreken ze met deze contactpersoon hoe wij tijdens dit gesprek aan de dan geldende coronamaatregelen kunnen voldoen. 

Om zoveel mogelijk ouderen in korte tijd te spreken, willen zij meerdere individuele gesprekken achter elkaar inplannen op één locatie en op één dagdeel (ochtend/middag). In principe organiseren ze één interview per oudere. Als meer ouderen zich aanmelden uit dezelfde gemeente en via dezelfde organisatie/persoon, dan heeft een groepsgesprek (max. 3 deelnemers) voorkeur, mits de ouderen hiertoe bereid zijn. Samen met de contactpersoon van deze ouderen maken ze een keuze voor een reeks individuele gesprekken of een groepsgesprek. 

De gesprekken worden begeleid door een ervaren gespreksbegeleider van EMMA, het onderzoeksbureau dat de Nationale ombudsman ondersteunt in dit onderzoek. De contactpersoon van de ouderen kan aanwezig zijn bij deze gesprekken, mocht dit nodig dan wel wenselijk zijn. Van de gesprekken wordt een geanonimiseerd verslag gemaakt. Geïnterviewde ouderen ontvangen een tegoedbon van 20 euro als onkostenvergoeding en waardering voor hun deelname. 

Wanneer willen zij in gesprek? 

In verband met de aangescherpte coronamaatregelen heeft de Nationale ombudsman besloten om deze gesprekken tijdelijk stop te zetten. Ze hopen dat ze in januari/februari weer kunnen starten met de gesprekken, maar dat is uiteraard afhankelijk van de mate waarin versoepelingen worden aangekondigd in die maanden. In de tussentijd proberen ze al zoveel mogelijk voorbereidingen te treffen, zodat ze snel nieuwe gesprekken kunnen inplannen zodra de coronasituatie het weer toelaat.

Meer informatie?
Mail naar info@netwerkouderenachterhoek.nl. Wij brengen u graag in contact met de Nationale Ombudsman.